Yaşlılar İçin Bahçe Tasarımı

3 Haziran 2017
Yaşlılar İçin Bahçe Tasarımı
 

Yaşlılar İçin Bahçe Tasarımı

Yaşlı İnsanlara Özel Tasarlanmış Engelsiz Bahçe Düzenlemesi

 

                                          YAŞLILAR İÇİN BAHÇE TASARIMI

 

Yaşlanma, biyolojik, ekonomik, sosyal ve psikolojik boyutlar içinde etkileşen karmaşık olayların toplamı olarak tanımlanabilir.

Yaşlılık, yaşam sürecinin; çocukluk, gençlik, erişkinlik gibi doğal ve zorunlu bir çağıdır. Birçok kaynak yaşlılık sınırı olarak 65 yaşı kabul etmektedir.  İnsanlar  yaşlandıkça zeka ve fiziksel yetenekleri değişir. Bu durum yaşam tarzını etkiler. Bu sebeple yaşlıların kullanacağı bir bahçede dikkat edilmesi gereken bazı tasarım yaklaşımları vardır. Öncelikle yaşlılar için tasarlanan bahçelerde estetik güzellikten çok fiziksel ihtiyaçların karşılanması  ön plana çıkarılmalıdır. Yaşlılar tanınmayan ve davetsiz ziyaretçilerden pek hoşlanmazlar. Bu nedenle sessizlik tercih edilir ve bahçenin dışarıdan görünmesini en aza indirecek engeller kullanılmalıdır. Çitler bu konuda hem emniyeti sağlar hem de sarılıcı bitkilere uygun ortam sağlar.

 

 

Doğal güzelliklerin yer aldığı doğru tasarlanan bahçeler yaşlıları yürümeye teşvik der. Tasarlanan yürüme yolları birbirine bağlanmalıdır. Sonu olan yolar ölümü hatırlatacağı için bu yollar duvar  veya havuzda son bulmamalıdır. Bahçe büyük boyutlarda  ise yollar kolayca anlaşılabilecek ve kargaşaya yol açmayacak şekilde tasarlanmalıdır. Burada amaç yollarını kolayca bulmalarına yardımcı olmaktır. Yol genişlikleri  1 metreden az olmamalı ve döşeme elemanları  keskin, köşeli, kaygan ve yansıyan malzemelerden olmamalıdır. Eğim konusu da burada dikkate alınması gereken bir diğer husustur. Yollarda eğim %5´i geçmemelidir.  Ancak topografik yapı buna uygun değilse trabzan basamak ya da rampalarla sorun çözümlenebilir.

Bahçelerde renk uyumu oldukça önemli bir konudur.  Tasarımlarda yer verilen sarı, kırmızı ve turuncu gibi sıcak renkler yaşlılara hareket ve canlılık kazandırır. Yaşlılarda algı zamanla zayıflar. Bu sebeple gerek döşeme elemanlarında gerek bahçe mobilyalarında bazı kriterlere de dikkat etmek gerekir. Mesela zemin ile mobilya aynı renklerde olmamalıdır, sandalye ve masanın renkleri döşemeden farklı olmalıdır. Bu tip zıtlıklarla bahçe algılanması kolaylaştırılabilir. Ayrıca kullanılan mobilyaların işlevselliği yüksek olmalıdır. Bahçe içerisinde kullanılacak mobilyalar yaşlıların rahatını ön planda tutacak şekilde tasarlanmış olmalıdır.

 

 

Son olarak yaşlılar için tasarlanmış bahçelerde bitki seçimine dikkat edilmelidir. Bitki seçilirken baskın renkli olanlar, form ve dokularıyla dikkat çeken bitkilere öncelik tanınmalıdır. Yaşlıların hafızasını ve duyularını harekete geçirmek amaçlanmalı ve buna uygun form ve kokuda bitki tercihi yapılmalıdır.

Bir bahçe tasarlarken yaşlıların fiziksel ve psikolojik  değişimleri  göz önüne alınmalı, onları yormayan ama uyaran aynı zamanda yaşam alanlarını da kolaylaştıran mekanlar tasarlamak hedef olmalıdır.